Өчигдөр /2026.09.23/ УИХ-ын гишүүн Ө.Шижир, “Улсын Их Хурал тарвал таръя, тарах санаачилгыг би гаргая” гэж цахим хаягаараа мэдэгдсэн. Харин өнөөдөр Х.Ганхуяг гишүүн “Ажлаа хийхгүй бол УИХ тарсан нь дээр” гэж мөн ярьж байгаа харагдав. 

Тэгвэл хуулиараа УИХ ямар тохиолдолд тарж, тарааж болдог вэ?

Монгол Улсын Их Хурлын тухай хуулийн 34 дүгээр зүйлд дараах байдлаар тусгасан байна. 

1.УИХ-ын нийт гишүүний гуравны хоёроос доошгүй нь Улсын Их Хурал бүрэн эрхээ хэрэгжүүлэх боломжгүй гэж үзэж хугацаанаасаа өмнө тарах тогтоолын төсөл өргөн мэдүүлснийг Улсын Их Хурлын нийт гишүүний гуравны хоёроос доошгүй нь дэмжсэн бол;

2.Ерөнхийлөгч УИХ-ын даргатай зөвшилцөн Улсын Их Хурал хугацаанаас өмнө тарах тогтоолын төсөл өргөн мэдүүлснийг УИХ-ын нийт гишүүний гуравны хоёроос доошгүй нь дэмжсэн бол,

3. Улсын Их Хурал хугацаанаас өмнө тарах тогтоолын төслийг УИХ-ын нийт гишүүний гуравны хоёроос доошгүй нь дэмжсэн бол Улсын Их Хурлын бүрэн эрх хугацаанаасаа өмнө дуусгавар болох тухай тогтоолыг баталсанд тооцно.

Харин Ерөнхийлөгч дараах тохиолдолд УИХ-ыг тараах шийдвэр гаргана.

1.Ерөнхий сайдыг томилох саналыг Улсын Их Хуралд анх оруулснаас хойш 45 хоногийн дотор Улсын Их Хурал Ерөнхий сайдыг томилоогүй бол,

2.Ерөнхий сайдыг огцруулснаас хойш 30 хоногийн дотор Улсын Их Хурал Ерөнхий сайдыг томилоогүй бол,

3.Ерөнхий сайдыг огцорсонд тооцсоноос хойш 30 хоногийн дотор Улсын Их Хурал шинэ Ерөнхий сайдыг томилоогүй бол УИХ-ыг тараана гэж заажээ.

Хэрэв УИХ тарвал тарах шийдвэр гарснаас хойш Улсын Их Хурал 10 хоногийн дотор сонгуулийг товлон зарлаж, 60 хоногийн дотор сонгууль явуулна. Шинээр бүрдсэн Улсын Их Хурлын бүрэн эрхийн хугацаа дөрвөн жил байна.

Мөн Улсын Их Хурал өөрөө тарах бол тогтоол, Ерөнхийлөгч Улсын Их Хурлыг тараах бол зарлиг гаргах бөгөөд эдгээр шийдвэр эцсийнх байна гэж тусгажээ.